Stajesz na stromym podjeździe, puszczasz hamulec i odruchowo szukasz sprzęgła, którego tu nie ma. Automatem zwykle ruszasz, trzymając hamulec, wybierając D i płynnie dodając gazu, ale tempo manewru i zachowanie auta zależą od konkretnej skrzyni.
Najważniejsze zasady jazdy automatem
- Prawa noga obsługuje gaz i hamulec, lewa spoczywa na podnóżku.
- D służy do jazdy do przodu, R do cofania, P do postoju, a N rozłącza napęd.
- Przed zmianą między D i R zatrzymaj auto całkowicie i trzymaj wciśnięty hamulec.
- Na pochyłości przy parkowaniu użyj hamulca postojowego, żeby odciążyć blokadę w pozycji P.
- Przy egzaminie na kategorię B zdanym automatem sprawdź, czy w prawie jazdy widnieje kod 78.
Ruszaj spokojnie, bo automat pełznie już po puszczeniu hamulca
Na płaskim placu zacznij od ustawienia fotela i lusterek, zapięcia pasów oraz sprawdzenia, gdzie pokazuje się wybrana pozycja skrzyni. Wciśnij hamulec, uruchom auto, wybierz D i dopiero wtedy zwolnij hamulec postojowy. W wielu samochodach pojazd zacznie powoli toczyć się sam.
Przy manewrowaniu często wystarczy kontrolować prędkość samym hamulcem. Jeśli potrzebujesz więcej tempa, dodaj gazu delikatnie. Lewa noga zostaje na podnóżku; użycie jej do hamowania łatwo kończy się gwałtownym zatrzymaniem, bo kierowca przyzwyczajony do sprzęgła może nacisnąć pedał zbyt mocno.
Przed cofaniem zatrzymaj samochód, trzymaj hamulec i przełącz na R. Nie próbuj zmieniać kierunku, kiedy auto jeszcze się toczy. W ciasnym miejscu pozwól mu pełznąć i koryguj ruch hamulcem, zamiast dodawać gazu i nerwowo go odpuszczać.
Litery na wybieraku nie zastępują hamulca
Wybierak wygląda prosto, ale pomylenie jego funkcji może zaskoczyć już na parkingu. P blokuje napęd do postoju, R wybiera cofanie, N rozłącza napęd, a D służy do normalnej jazdy naprzód. W niektórych autach zobaczysz też oznaczenia S, B albo M; ich działanie zależy od konstrukcji i instrukcji samochodu.
| Sytuacja | Co może się stać | Co zrobić |
|---|---|---|
| Auto ma zmienić kierunek z D na R | Przełączenie podczas toczenia może obciążyć skrzynię i zaskoczyć samochód | Zatrzymaj się całkowicie, trzymaj hamulec i dopiero wybierz R |
| Samochód stoi na światłach | W N auto nie jest gotowe do natychmiastowego ruszenia, a na pochyłości może się stoczyć | Na krótkim postoju zostań w D i trzymaj hamulec albo użyj Auto Hold |
| Auto parkuje na pochyłości | Ciężar samochodu może oprzeć się na blokadzie P | Trzymając hamulec, włącz hamulec postojowy, wybierz P i dopiero potem puść pedał |
| Wybierak pokazuje B lub S | Reakcja skrzyni może różnić się między modelami | Sprawdź instrukcję; nie zakładaj, że oznaczenie działa identycznie w każdym aucie |
Na stromym podjeździe nie podtrzymuj auta gazem. Trzymaj je hamulcem albo funkcją Auto Hold, a ruszanie rozpocznij po upewnieniu się, że samochód nie stoczy się do tyłu. Przy długim zjeździe korzystaj z hamowania silnikiem, wybierając niższy zakres lub tryb przewidziany przez producenta. W hybrydzie pozycja B może zwiększać hamowanie napędem, ale nie jest uniwersalnym trybem do każdej jazdy.
Pozycja N nie oszczędza paliwa w każdej automatycznej skrzyni
Pokusa, by wrzucić luz przed światłami albo podczas zjazdu, bierze się z przyzwyczajeń do manuala. W hybrydzie może dać odwrotny efekt: Toyota wyjaśnia, że w jej samochodach hybrydowych jazda w N nie poprawia spalania, a podczas zwalniania odcina możliwość odzyskiwania energii przez rekuperację. W D układ może ładować baterię trakcyjną, czyli akumulator zasilający silnik elektryczny.
Dlatego w zwykłej jeździe zostaw D i pozwól układowi sterować napędem. N przydaje się w sytuacjach wskazanych przez instrukcję konkretnego auta, na przykład w procedurze przejazdu przez niektóre myjnie. Nie traktuj luzu jako sposobu na oszczędzanie ani nie zakładaj, że każda skrzynia zniesie takie same czynności.
Przy parkowaniu na pochyłości odciąż blokadę P
Wyobraź sobie ciasne miejsce przy krawężniku na pochyłej ulicy. Jeśli po prostu wybierzesz P i puścisz hamulec, samochód może lekko osiąść na blokadzie parkingowej skrzyni. Przy późniejszym ruszaniu wybierak może stawiać opór, a auto szarpnąć.
Bezpieczniejsza kolejność jest prosta: zatrzymaj auto i trzymaj wciśnięty hamulec, zaciągnij hamulec postojowy, wybierz P, a potem puść pedał. To hamulec postojowy ma utrzymać samochód, a pozycja P stanowi dodatkowe zabezpieczenie. W autach z elektrycznym hamulcem postojowym sprawdź, czy kontrolka potwierdza jego zaciągnięcie.
Przed wyjazdem z miejsca wciśnij hamulec, uruchom samochód, wybierz D lub R zgodnie z kierunkiem jazdy, a następnie zwolnij hamulec postojowy. W ciasnym wyjeździe kontroluj ruch hamulcem i obserwuj otoczenie, zamiast polegać wyłącznie na kamerze cofania.
Kod 78 może ograniczyć wybór samochodu
Osoba, która zdaje praktyczny egzamin na kategorię B samochodem z automatyczną skrzynią, otrzymuje ograniczenie oznaczone kodem 78. Oznacza ono uprawnienie do kierowania pojazdami z automatyczną skrzynią. Potwierdza to rozporządzenie w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami.
Przed wyborem auta do nauki sprawdź więc, czy w przyszłości potrzebna będzie możliwość prowadzenia samochodu z manualną skrzynią, na przykład służbowego lub pożyczonego. Jeśli tak, kod 78 może być ograniczeniem; jeśli planujesz jeździć wyłącznie automatem, ta różnica może nie wpłynąć na codzienne korzystanie z prawa jazdy.
Pierwsza jazda ma być płynna, nie szybka
Na początek wybierz spokojne miejsce i poćwicz ruszanie, pełne zatrzymanie, cofanie oraz zmianę między D i R. Prawdę mówiąc, największym zaskoczeniem bywa nie sama skrzynia, lecz to, że samochód rusza po zwolnieniu hamulca. Gdy opanujesz pracę prawą stopą i odruch pełnego zatrzymania przed zmianą kierunku, reszta jazdy staje się znacznie bardziej przewidywalna.
